Bademcik iltihabı neden olur ?

bademcik nedir
bademcik nedir

Bademcikler, bağışıklık sistemimizin bir parçasıdır. Vücuda solunum yolu ile girmek isteyen bakteri ve virüsleri engeller. Yakaladığı virüs ve bakterileri yok ederek enfeksiyon kapmayı engeller. Dil kökünün her iki yanında bulunan bademciklerin her biri yaklaşık 2 cm büyüklüğünde, oval şekillidir. Bademcikler yaşın ilerlemesi ile birlikte küçülür. Küçülen bademciklerde iltihaplanma daha az olur. Bu nedenle çocuklarda yetişkinlere göre daha fazla bademcik iltihabı görülür.

Bademcik iltihabı nedir (Tonsilit nedir) ?

Bademciklere tıp dilinde tonsil adı verilir. Tonsilit ise bademcik iltihabının tıbbi isimlendirilmesidir. Halk arasında boğaz iltihabı ya da anjin olarak da isimlendirilir. Bademcikler mikroplarla savaşmak ve yok etmek için lenfosit denilen savaşçı hücreleri üretirler. Virüs ya da bakteriler ile karşılaşan bademcikler onları yok etmek için bağışıklık hücrelerini toplar ve büyür. Büyüyen bademcikler bazen mikropların üremesi için uygun bir alan halini alır ve iltihaplanır.

Bademcik iltihabı belirtileri

  • 48 saatten uzun süren zaman zaman kulağa vuran boğaz ağrısı
  • Yutkunma güçlüğü, iştahsızlık, halsizlik
  • Öksürük ve ses kısıklığı
  • Yüksek ateş, kas ağrısı
  • Bademciklerde kızarıklık ve şişme
  • Ağızda koku oluşumu
  • Lenf bezlerinde şişme
  • İltihaba neden olan virüse göre bazen bademcikler üzerinde toplu iğne başı büyüklüğünde beyazlıklar
  • Küçük çocuklarda karın ağrısı, bulantı, kusma, baş ağrısı

Bademcik iltihabı neden olur ?

bademcik iltihabı neden olur
bademcik iltihabı neden olur
Bademcik iltihabının farklı çok sayıda nedeni vardır. Enfeksiyonlara virüs ya da bakteriler neden olur. Viral bademcik enfeksiyonları bakteriyel enfeksiyonlara göre daha hafif seyirlidir. Bu tür iltihaplarda ateş de daha düşüktür.
  • Beta mikrobuna bağlı enfeksiyon en sık görülen bademcik iltihabı çeşitlerindendir. Aniden yüksek ateş, karın ağrısı, yutkunmada güçlük, bademcikler üzerinde sarı beyaz aksüda şeklinde görülü Erken teşhisi ve tedavisi gereklidir. Aksi halde beta enfeksiyonu romatizmal ateş, glomerülonefrit gibi ciddi sorunlara neden olabilir.
  • Coxakivirüslere bağlı bademcik enfeksiyonları çocuklarda daha sık görülü Bu bademcik iltihabında, bademcik üzerinde ve yumuşak damakta küçük sıvı dolu veziküller vardır. Veziküllerin bir kaç gün içinde patlaması sonrasında ağrılı aft benzeri kırmızı zeminli lezyonlar kalır. Bu dönemde çocuğun boğaz ağrısı artar ve yutkunması zorlaşır.
  • Herpes virüs toksilliti, daha çok gençlerde görülü Son derece ağrılı bir bademcik enfeksiyonudur. Muayene sırasında bademcik enfeksiyonunun çeşidini belirlemek zordur. Bunun için bazı testler ile bademcik enfeksiyone neden olan virüs ya da bakterilerin teşhis edilmesi gerekir.
  • İnfeksiyöz mononükleozis de yine genel olarak gençlerde görülen ağır bir bademcik enfeksiyonudur. Bu viral enfeksiyonda bademcikler ileri derecede iltihaplı, lenf bezleri şiş ve ağrılıdır. Hastada yüksek ateş, aşırı halsizlik görülü Nadiren dalak şişmesi ve karaciğer tutulumu da görülebilir.
  • Yetişkinlerde Neisseria Gonore’ye bağlı tekrarlayan bademcik enfeksiyonları görülebilir.
  • HİV virüsüne bademcik iltihapları da görü Bu tür iltihaplar çocuklarda nadiren, yetişkin ve yaşlılarda daha fazla görülür.

Bademcik iltihabı teşhis ve tanısı nasıl konulur

Bademcik iltihabı teşhis ve tanısı, enfeksiyona neden olan virüs ve bakterilerin belirlenmesine de olanak tanır. Bu da tedavide kullanılacak ilaçlar ve yöntemler için önemlidir. Bademcik iltihabı şikayeti ile doktora başvuran hastaların ilk olarak beta taraması yapılması gerekir. Beta enfeksiyonu her yaşta görülebilir. Tedavi edilmediğinde ciddi sorunlara yol açan bu enfeksiyonun belirlenmesi için hızlı beta testi yapılması gerekir.
Beta testinin dışında boğaz kültürü ile bademcik iltihabı tanısı konulabilir. Genç yaşlardaki hastalara ayrıca infeksiyöz mononükleozis taraması yapılması gerekebilir. Çok şiddetli ağrı ve yumuşak damak enantemleri olan hastalara coxakivirüs ve herpesvirüs taraması yapılmalıdır. Yapılan tüm tarama ve testler sonucunda bademcik iltihabı tanısı konulur ve sebebe yönelik tedavilere başlanabilir.

Bademcik iltihabı tedavisi (Tonsilit tedavisi)

Bademcik iltihabı tedavisi için iltihabın kesin sebebinin belirlenmesi gerekir. Bademcik iltihabı virüsler nedeni ile oluşmuşsa evde istirahat edilmeli, bol sulu gıdalar alınmalıdır. Şikayetlere yönelik ağrı kesici ve ateş düşürücü ilaçlar kullanılabilir. Çok şiddetli olmayan bademcik iltihabı türleridir ve gereksiz yere antibiyotik kullanılmamalıdır.

Bademcik iltihabında ne zaman antibiyotik kullanılmalı

Aşağıda durumların biri ya da bir kaçının varlığında hastaların vakit kaybetmeden doktor kontrolünde antibiyotik tedavisine başlaması gerekir.
  • Hastaya kanıtlanmış beta enfeksiyonu tanısı konulmuşsa
  • Peritonsiller apse durumu söz konusu ise
  • Şeker hastalığı bulunan çocuklarda bademcik iltihabı yaşanması durumunda
  • Önceden geçirilmiş romatizmal ateş soru durumunda
  • Bademcik iltihabı ile birlikte orta kulak enfeksiyonu, sinüzit gibi komplikasyonların gelişmesi durumunda
  • İmmüno süpressif hastada gelişen boğaz enfeksiyonu durumunda gecikmeden antibiyotik kullanımına başlanmalıdır.

Tonsilit tedavisinde antibiyotik kullanırken nelere dikkat edilmeli

Bademcik iltihabı için antibiyotik kullanmsına karar verilen hastanın en az 10 gün süre ile antibiyotik kullanması gerekir. Bazen bir kaç gün içerisinde antibiyotiklerin etkisi ile hastanın şikayetleri geçer. Ancak yine de ilacın kullanımına devam edilmeli, 10 gün doz atlanmadan antibiyotik kullanılmalıdır. Bazı antibiyotikler 5-7 gün kullanımlık olarak hastalara verilebilir. Bu durumda hastaların doktorlarını uyarması gerekir. Antibiyotik kullanırken yaşanan her hangi bir sıkıntı, yan etki durumunda ilacın kesilmemesi, doktora başvurup ne yapılması gerektiği konusunda danışılması gerekir.

Bademcik iltihabına ne iyi gelir ? (Tonsilite ne iyi gelir)

bademcik iltihabına ne iyi gelir
bademcik iltihabına ne iyi gelir
Bademcik iltihabı bitkisel çözüm ve besin takviyeleri, hastanın şikayetlerini azaltmaya yöneliktir. Tedaviye ek olarak doktor onayı alınarak evde hazırlanıp kullanılabilirler.
Böğürtlen : Yaprak ve meyvesi demlenerek kullanılabilir. Bademcik iltihabı için taze böğürtlen suyu tüketilebilir. Gargara olarak ise bir su bardağı kaynamış suyun içine 2 çay kaşığı böğürtlen yaprağı eklenir. Bardağın üzeri kapalı olarak 10 dakika demlendirilir. Bademcik iltihabı temizleme için bu sıvı süzülüp gargara olarak kullanılabilir.
Koyunotu : 15 gram drogu bir bardak su ile birlikte 1-2 dakika kaynatılır. 5-15 dakika demlendirilip süzülür. Hazırlanan bu çaydan günde 2-4 çay fincanı kadar tüketilebilir. Koyunotu gargarası içinse 10 gram drog, 100 ml su içinde hafif ateşte 15 dakika kaynatılır. Daha sonra karışım süzülüp bademcik iltihabı için gargara olarak kullanılır.
Papatya çayı : 1 bardak kaynamış suyun içine 1 tatlı kaşığı papatya eklenip 10 dakika demlendirilir. Karışım demlendikten sonra süzülüp günde bir kaç kere ağız çalkalama suyu olarak kullanılır.
Ada çayı : 100 ml kaynamış suyun içine 2,5 gram adaçayı eklenip 15 dakika demlendirilir. Süzülüp bu su ile ağız günde bir kaç kere çalkalanır.
Papatya ve ada çayı : Papatya ve adaçayının sıvı eksteresinden 20-30 damla bir bardak suyun içine eklenir. Bu karışım ile günde 1-2 kere ağız çalkalanarak bademcik iltihabı şikayetleri azaltılır.
Öksürük otu : 250 ml kaynamış su içine 1 tatlı kaşığı öksürük otu yaprağı eklenip demlenir. 20 dakika demlenmenin ardından süzülen çaydan günde 3 defa 120 ml tüketilebilir.
Ekinezya: 0,5-1 gram kurutulmuş kök ya da %3,5 ekinakozit içeren kuru eksteresinden günde 3 kere 300 mg alınması önerilir.
Kekik : 1 bardak ılık su içine 30-60 damla eklenerek karıştırılır. Bu karışım gargara olarak kullanılabilir.
Mürrüsafi : %90 alkol ile hazırlanmış tentüründen 30-60 damla bir bardak suya eklenir ve gargara olarak kullanılır.
C vitamini ve çinko : Bağışıklık sistemini destekleyici özelliği olan bu vitamin ve mineral, özellikle çocuklarda sık sık tekrar eden bademcik enfeksiyonlarının tedavi aşamasında ve önlenmesinde faydalıdır.

Bademcik iltihabı bulaşıcı mı ?

Evet, bademcik iltihabı bulaşıcıdır. Bakteri ve virüsler hapşırma, öksürme durumlarında saçılan damlacıklarla ya da solunum yolu ile vücuda girer.

Bademcik iltihabı bacak ağrısı yaparmı ?

Bademcik iltihabı baş ağrısının yanı sıra kaslarda da ağrıya neden olabilir. Bu ağrı kimi zaman kol kaslarında kimi zaman ise bacak kaslarında, kimi zaman ise vücudun bütününde görülür.

Bademcik iltihabı ateşi kaç gün sürer ?

Bademcik iltihaplanmasında ateş genelde 2 gün içinde geçer. Eğer bu süre içinde ateş düşmesi olmazsa, hastanın acilen doktora götürülmesi gerekir.

Bademcik iltihabı mide bulantısı yaparmı ?

Evet. Bademcik iltihabı küçük çocuklarda zaman zaman mide bulantısı ve kusmaya neden olabilir.

Bademcik iltihabı nasıl patlatılır ?

bademcik iltihabı nasıl patlatılır
bademcik iltihabı nasıl patlatılır
Bademcik iltihabı nasıl geçer sorusu kadar merak edilen bir başka soru; bademcik iltihabı nasıl patlatılır ? Bademciklerde oluşan iltihaplanma nefes alışverişini, yemek yemeyi, yutkanmayı hatta konuşmayı bile olumsuz etkileyebilir. Bu durumda hastaların rahatlaması için bademcikler patlatılıp içindeki iltihabın akması sağlanır. Bademcik patlatma, herkesin dayanabileceği bir tedavi yöntemi değildir. Bunun için çok dikkat edilmesi gerekir. Patlayan bademciklerden akan iltihabın yutulmaması, tükürülmesi de önemlidir.
Bademcik iltihabını evde patlatmayı denemeden önce mutlaka doktorunuza danışmanızı öneririz. Doktor onayının ardından farklı 3 tedavi yönteminden birisini uygulayarak bademcik iltihabı patlatabilirsiniz.
Eşekkulağı otu ile bademcik patlatma: Eşekkulağı otu ufalanıp kaynamış su içinde 10 dakika demlendirilir. Süre sonunda karışım süzülüp dinlendirilir. Bu bitki çayı ile yemeklerden önce gargara yapılır.
Kızılyaprak otu ile bademcik patlatma : Kızılyaprak otu ufalanıp kaynamış su içinde 10 dakika demlendirilir. Daha sonra süzülüp çay şurup kıvamı alana kadar bal eklenir. Bu karışım yemeklerden önce ve sonra bir bardak içilir.
Udi hindi otu ile bademcik patlatma : Udi hindi otu ufalanır ve kaynamış su içinde 10 dakika demlenir. Daha sonra süzülüp şerbet kıvamı alana kadar bal ile karıştırılır. Karışımdan günde 3 fincan içilir.

Bademcikler ne zaman alınmalı ?

bademcikler ne zaman alınmalı
bademcikler ne zaman alınmalı
  • Sürekli tekrar eden ciddi bademcik enfeksiyonları var ise
  • Çocuklarda büyüme ve gelişmeyi etkileyen bademcik iltihapları var ise
  • Büyük bademcik dokusu nedeni ile nefes almak zorlaşıyor ya da tıkayıcı uyku apnelerine yol açıyorsa,
  • Bir yıl içinde 7 ve daha fazla sayıda bademcik enfeksiyonu oluştuysa
  • İki yıl boyunca her yıl yılda 5 ve daha fazla bademcik enfeksiyonu oluştuysa
  • Üç yıl boyunca her yıl yılda 3 ve daha fazla sayıda bademcik enfeksiyonu oluştuysa
  • Bademcik dokusu üzerinde malignite düşündüren alanlar var ise, bademcik dokusunun alınması gerekir.
Bademciklerin alınması bademcik iltihaplanmasını tamamen yok etse de diğer boğaz enfeksiyonlarının tamamen ortadan kalkmasını sağlamaz.

Yazıyı Puanla

SağlıklıHayat.Net
User Rating: 5 ( 6 votes)
Etiketler

İlgili Yazılar

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

İlgini çekebilir

Close